Rydym yn defnyddio astudiaethau achos yn ein gwaith datblygu a chyhoeddusrwydd, er mwyn cyfathrebu a dathlu prosiectau llwyddiannus a datblygiadau mewn chwaraeon.

I gefnogi hyn, rydym wedi llunio cyfres o astudiaethau achos o arferion da mewn pynciau amrywiol. Argymhellir prosiectau gan ein staff ac yna maent yn cael eu gwerthuso gan yr adran Ymchwil.

Os bydd arferion da'n cael ei datgan, ysgrifennir y prosiectau wedyn fel astudiaethau achos o arferion da.

Ar y dudalen hon, rydym yn cyflwyno detholiad o'r astudiaethau achos sydd wedi'u cynhyrchu hyd yma.

Dros amser, bydd yr adran hon o'r wefan yn datblygu i gynnwys amrywiaeth eang o astudiaethau achos, yn dangos arferion da ym mhob agwedd ar chwaraeon Cymru.

Am agor o wybodaeth am arferion da, cysylltwch ag ymchwil@chwaraeoncymru.org.uk

Gall oedolion a phobl ieuainc o Flaenau Gwent a thu hwnt ddefnyddio'r cyfleusterau athletau mewn ysgol leol yn awr, diolch i glwb cymunedol newydd sydd wedi'i greu.

Cefndir

Mae trac rhedeg synthetig Ysgol Gyfun Brynmawr, gyda llifoleuadau a phafiliwn, wedi cael ei ddefnyddio gan yr ysgol ers ei gwblhau yn 2006.

Er gwaethaf peth galw gan bobl leol, nid oedd unrhyw strwythur, hyfforddiant na goruchwyliaeth ar gael i gefnogi defnydd y gymuned o'r cyfleuster.

Y Camau Gweithredu

Sefydlodd tîm Cymunedau Egnïol Cyngor Bwrdeistref Sirol Blaenau Gwent (CBSBG) 'Glwb Athletau BG' er mwyn gwneud y defnydd gorau o'r cyfleuster a chreu cyfleoedd athletau newydd.

Cyfunwyd cyllid a chefnogaeth gan Athletau Cymru, yr awdurdod lleol, Cyngor Chwaraeon Cymru a Phrifysgol Cymru, Casnewydd, er mwyn prynu cyfleusterau ac offer ychwanegol.

Cafwyd hyd i 12 o wirfoddolwyr athletig i helpu gyda sefydlu'r clwb. Darparwyd addysg i hyfforddwyr i hyfforddi'r gwirfoddolwyr i ennill cymwysterau Lefel Dau Athletau Cymru.

Yr her a'r atebion

Nid oedd yr hyfforddwyr Lefel Dau oedd eu hangen i weithredu'r clwb athletau ar gael ar ddechrau'r prosiect.

Llwyddodd Athletau Cymru i gael 12 hyfforddwr i lwyddo mewn cyrsiau addysgu hyfforddwyr preifat.

Cyflawniadau

Mae Athletau BG yn cynnig sesiwn trac a chae bob dydd Iau erbyn hyn, yn darparu ar gyfer pob oedran a gallu.

Mae gan y clwb 62 o aelodau sy'n talu ffi fechan am fynychu pob sesiwn.

Mae'r clwb yn aelod o Athletau Cymru ac mae ei athletwyr yn cymryd rhan mewn cystadlaethau erbyn hyn. Mae 15 o athletwyr o bob oedran wedi cystadlu mewn cystadlaethau Rhanbarthol.

Mae 12 o wirfoddolwyr a hyfforddwyr wedi cymryd rhan gan ddefnyddio rhwydweithiau presennol y Cyngor, yn cynnwys ei Raglen i Wirfoddolwyr, Cymunedau yn Gyntaf, 5x60 a Phrifysgol Cymru, Casnewydd.

Mae gan y clwb gyfansoddiad bellach, gyda'r pwyllgor yn cynnwys hyfforddwyr y clwb.

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Mae ymroddiad gwirfoddol y 12 hyfforddwr athletau a'r dull rhagweithiol o weithredu ar ran y corff rheoli, yr awdurdod lleol a'r brifysgol yn lleol wedi gwneud y clwb yn gynaliadwy:

"Mae Athletau BG yn enghraifft wych o'r hyn ellir ei gyflawni drwy weithio mewn partneriaeth agos ... mae'r cynnydd sydd wedi'i wneud yn brawf o ymroddiad a gwaith caled criw cwbl hanfodol o wirfoddolwyr" - Chris Moss, Athletau Cymru

Beth nesaf?

Mae'r clwb yn chwilio am fwy o fodiwlau addysgu hyfforddwyr fel bod hyfforddwyr yn gallu hyfforddi mwy nag un disgyblaeth. Bydd hyn yn galluogi i nifer ehangach o weithgareddau gael eu cynnig gan y clwb.

Mae hyn yn cynnwys disgen a morthwyl, gan fod caets newydd wedi cael ei gyllido gan CBSBG.

Mae'r clwb eisiau annog cyfranogwyr traws gwlad dros y gaeaf.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch â thîm rhanbarthol Chwaraeon Cymru yn y De Ddwyrain:

Ffôn: 0845 045 0904 / Ffacs: 0845 846 0014

Hydref 2009

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Cefndir

O nifer o ffynonellau amrywiol o wybodaeth, fel archwiliadau clwb a gynhaliwyd gan y corff rheoli, gwybodaeth reoli Campau'r Ddraig a thrafodaethau â phartneriaid, gwelwyd bod niferoedd cymharol isel o ferched yn chwarae criced yn Ne Cymru.

Nid oedd unrhyw glybiau criced yn cynnal timau i ferched yn unig yn y grwpiau oedran (dan 11, 13, 14 neu 15) ac roedd y ddarpariaeth hyfforddiant gallu cymysg a gynigiwyd ar gyfer merched rhwng chwech a 17 oed yn gyfyngedig.

Os oes adrannau cymysg yn cael eu sefydlu mewn clybiau, roedd y merched yn diflannu'n gyson unwaith roedd y bechgyn yn dod yn gryfach ac yn gyflymach - gan wneud cyfleoedd cystadleuol yn anymarferol.

Camau Gweithredu

Er mwyn rhoi sylw i hyn, nod y Corff Rheoli Cenedlaethol a Swyddog Datblygu Cymunedol y clwb oedd recriwtio digon o ferched o bedair adran newydd i ferched a fyddai'n cael eu lleoli mewn pedwar clwb yn Ne Cymru.

Sefydlwyd gŵyl criced kwik yn y haf i ddenu cyfranogwyr newydd, ac aeth rhaglen 'Cyfle i Ddisgleirio' y corff rheoli i'r ysgolion lleol. Arweiniodd y broses recriwtio at ddatblygu pedwar sgwad ar wahân.

Ffurfiodd y sgwadiau hyn 'academi' gan fynychu rhaglen hyfforddi agored. Roedd y rhaglen yn cynnwys wyth sesiwn yn ystod y gaeaf a 12 sesiwn yn ystod yr haf a lleolwyd yr academi ei hun mewn clwb gyda chyfleusterau dan do.

Chwaraeodd y sgwadiau gemau'n rheolaidd. Cafodd yr hyfforddwyr a oedd yn rhan o'r prosiect gyfle i wneud cynnydd drwy gymwysterau hyfforddi, yn cynnwys cyllid posibl ar gyfer lefelau pellach o ddyfarniadau hyfforddi Bwrdd Criced Cymru.

Yr her a'r atebion

Roedd y clybiau'n colli merched yn gyson unwaith roedd y bechgyn yn dod yn gryfach ac yn gyflymach.

Cafodd y broblem hon ei goresgyn drwy ddatblygu sawl carfan ar yr un pryd i ferched, gan leoli pob un mewn clwb ar wahân, yn hytrach na chlybiau unigol yn ceisio datblygu adrannau i ferched neu adrannau cymysg ac yna eu gweld yn gwanio unwaith roedd llai o gyfleoedd i ferched gystadlu a datblygu.

Roedd hefyd yn her cael y rhieni i gymryd rhan - i ddechrau drwy ofyn iddynt ddod â'u plant i'r clybiau ac yna annog rhai rhieni i weithredu, drwy fod yn arweinydd neu hyfforddwr.

Cyflawniadau

Y canlyniad oedd nifer cynyddol o ferched yn chwarae criced yn awdurdodau lleol Caerdydd a Bro Morgannwg.

Yn dilyn yr ŵyl criced kwik a'r rhaglen yn yr ysgolion, daeth 80 o ferched i gymryd rhan yn yr academi, wedi'u rhannu'n bedwar sgwad unigol o 20.

Mae gan bob sgwad brif hyfforddwr a hyfforddwr cynorthwyol (arweinwyr ieuainc neu rieni).

Datblygwyd cynllun proffesiynol strwythuredig ar gyfer y merched dan 11 oed. Roedd mwy a mwy o ddiddordeb mewn criced yn yr ysgolion i gyd.

Llwyddodd y prosiect i ddarparu pedwar clwb gydag adrannau 'parod' i ferched wedi'u sefydlu ar gyfer cystadlaethau, gan roi cyfle iddynt ddatblygu eu sgiliau criced ymhellach.

Darparwyd mwy o gyfleoedd hyfforddi yn yr ysgolion, y clybiau ac ar lefel ranbarthol.

Beth wnaeth y prosiect yn llwyddiant?

Roedd y prosiect yn cael ei weithredu'n llwyddiannus gyda phwyslais ar hwyl a datblygiad i weithio gyda'r merched i gyd.

Roedd yr 'academi' yn yr ysgol dan do'n bont effeithiol rhwng yr ysgol a'r clwb, gan alluogi'r merched i ddod yn fwy cyfforddus â chwarae criced y tu allan i'r ysgol.

Ffurfiwyd cysylltiadau â chlybiau er mwyn darparu ar gyfer yr holl ferched a oedd â diddordeb mewn cymryd rhan, ac roedd cysylltiadau â sesiynau sirol a thu hwnt ar gyfer y rhai â thalent, gyda strwythur datblygu da yn ei le. Y syniad oedd bod y merched i gyd a oedd yn cymryd yn rhan yn cael cyfle i gystadlu ar lefel briodol.

Mae llwyddiant y rhaglen wedi golygu bod academi i ferched wedi cael ei sefydlu ym Mlaenau Gwent yn awr, wedi'i threfnu gan swyddog datblygu rhanbarthol y corff rheoli.

Beth fyddem yn ei wneud yn wahanol?

Gallai'r defnydd o'r gair 'academi' gael ei ystyried gan rai o'r merched fel gair elitaidd ac fe allai wneud iddynt gadw draw. Fodd bynnag, nid oedd yn ymddangos fel pe bai'r plant cynradd yn meddwl am hyn.

Gallai prosiectau yn y dyfodol ystyried recriwtio hyfforddwyr benywaidd ar gyfer y prosiect.

Hydref 2009

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Mae pobl ieuainc Powys yn cael cymryd rhan mewn gweithgareddau gymnasteg o safon uchel yn awr, gyda chlybiau a hyfforddwyr newydd yn cael eu datblygu ledled y sir.

Cefndir

Er bod y sesiynau gymnasteg yn cael eu cyflwyno mewn chwe chanolfan hamdden a chwaraeon dan reolaeth yr awdurdod lleol ym Mhowys, dim ond un clwb oedd yn yr ardal - Dreigiau Maldwyn yn Sir Drefaldwyn - a dim ond un hyfforddwr Lefel 3.

Felly, gwelodd Gymnasteg Cymru a Chyngor Sir Powys yr angen am wella ac ehangu'r ddarpariaeth.

Camau Gweithredu

Derbyniodd Cyngor Sir Powys grant datblygu gwerth £5,157 gan Chwaraeon Cymru er mwyn datblygu nifer o glybiau unigol yn aelodau o Gymnasteg Cymru.

Roedd bwriad i gynyddu nifer a lefel yr hyfforddwyr fel rhan o'r datblygiad hwn hefyd.

Yr her a'r atebion

Mae'r clybiau unigol newydd, a'u hyfforddwyr yn arbennig, wedi bod angen cefnogaeth wrth iddynt ddatblygu.

Mae'r hyfforddwyr wedi dod at ei gilydd bob wythnos ar gyfer sesiynau mentora gyda hyfforddwr Lefel 3 cyntaf yr ardal, gan eu galluogi i ddatblygu a gloywi eu sgiliau, a rhannu materion ac atebion.

Cyflawniadau

Mae pum clwb newydd wedi'u sefydlu ledled Powys ac maent yn aelodau o Gymnasteg Cymru yn awr.

Mae nifer y cyfranogwyr wedi cynyddu o 284 i fwy na 400, gyda 22 sesiwn yn cael eu cynnal bob wythnos.

Mae dau hyfforddwr Lefel 3 pellach wedi cael eu hyfforddi, gan sicrhau bod modd cynnal y datblygiad presennol. Mae mwy o hyfforddwyr Lefel 1 a 2 wedi cael eu hyfforddi hefyd.

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Mae gwaith partneriaeth rhwng Cyngor Sir Powys, Chwaraeon Cymru a Gymnasteg Cymru wedi sicrhau bod yr agweddau amrywiol ar ddatblygiad y prosiect wedi mynd yn eu blaen fel a fwriadwyd.

Beth nesaf?

Cyflwynir cwrs hyfforddi Lefel 0 ym Mhowys, i ddatblygu hyfforddwyr newydd.

Mae Knighton/Presteigne ac Ystradgynlais wedi cael eu datgan fel ardaloedd eraill lle gellid cynnal clybiau.

Mae partneriaid y prosiect hefyd yn gobeithio datblygu canolfan newydd yn Y Drenewydd lle gall y gymnastwyr gorau ddod am hyfforddiant uwch.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch â thîm rhanbarthol Chwaraeon Cymru yn Ne Ddwyrain Cymru:

Ffôn: 0845 045 0904

Ionawr 2010

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Mae Hyrwyddwr Cymunedol o Amlwch wedi denu cymuned gyfan at chwaraeon.

Cefndir

Roedd ward Porth Amlwch ar Ynys Môn ym Mynegai Aml-Gyni Cymru 2000 fel un o'r 100 o ardaloedd mwyaf difreintiedig yng Nghymru. Roedd yr awdurdod lleol eisiau cynyddu nifer yr oedolion lleol a oedd yn cymryd rhan mewn chwaraeon.

Camau Gweithredu

Cafodd gŵr lleol, John Pritchard, ei ddewis gan yr awdurdod lleol fel gŵr â photensial i sefydlu cyfleoedd chwaraeon yn yr ardal.

Dyfarnwyd grant i Gyngor Sir Ynys Môn i dalu i John fod yn 'Hyrwyddwr Cymunedol', yn gweithio'n rhan-amser yn ardal Amlwch er mwyn:

• meithrin gallu ar gyfer gweithgarwch yn yr ardal, gan ddefnyddio gofod dan do ac awyr agored lleol a hyfforddi pobl leol i gyflwyno;
• sefydlu cyfleoedd newydd i gymryd rhan mewn gweithgarwch corfforol, gan roi ystyriaeth i'r rhwystrau'n atal cyfranogiad yn y cymunedau hynny;
• cyflwyno'r gweithgareddau y gwnaed cais amdanynt gan bobl leol.

Cyflawniadau

Yn ystod dwy flynedd y prosiect hyd yma, mae'r Hyrwyddwr wedi creu llu o weithgareddau dan do ac awyr agored newydd ar gyfer oedolion a theuluoedd yn ardal Amlwch.

Ymhlith y gweithgareddau mae: pêl droed, cadw'n heini, caiacio, cerdded a sesiwn aml-chwaraeon dan do.

Mae 225 o gyfranogwyr wedi cymryd rhan hyd yma yn y gweithgareddau amrywiol hyd.

Mae'r sesiynau rownderi wythnosol yn yr ysgol leol wedi bod yn hynod boblogaidd, gan ddatblygu o fod ag wyth cyfranogwr i fod â hyd at 50 erbyn diwedd yr haf cyntaf, wrth i bobl ddweud wrth ei gilydd am y gweithgaredd.

Mae gwirfoddolwyr wedi'u denu hefyd, i sicrhau bod modd i'r gweithgareddau fod yn gynaliadwy yn y gymuned - hyd yma, mae 20 o bobl wedi cymryd rhan fel gwirfoddolwyr a/neu dderbyn hyfforddiant arweinwyr.

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Mae gwneud i gyfranogwyr deimlo eu bod yn bwysig yn elfen ganolog o ethos John:

"Rwy'n credu bod gan bob unigolyn sgiliau, a gallu hefyd, ond mae'n cymryd mwy o amser i rai pobl ... ac ychydig mwy o anogaeth ... [mae angen dweud wrthyn nhw] rydych wedi gwneud yn dda'n fan'na."

John Pritchard, Hyrwyddwr Cymunedol Amlwch

Mae gwybodaeth leol a sensitifrwydd i rwystrau'n atal cyfranogiad a galw lleol wedi bod yn hanfodol.

Mae'r Hyrwyddwr yn uchel ei barch ac yn adnabyddus yn y dref gyfan, drwy gyswllt helaeth â phobl fel rhan o'i swydd flaenorol yn rhedeg siop leol, a gweithgareddau cymunedol.

Mae profiad blaenorol o weithio mewn chwaraeon, fel gwirfoddolwr ac fel swyddog datblygu chwaraeon rhan amser, wedi sicrhau bod gan yr Hyrwyddwyr y profiad datblygu angenrheidiol.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch â thîm rhanbarthol Chwaraeon Cymru yng Ngogledd Cymru:

Ffôn: 0845 045 0908

Medi 2009

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Mae criw ifanc eu ffordd o bobl dros eu 50 yn Rhydaman yn parhau i gerdded a nofio, diolch i brosiect a sefydlwyd dair blynedd yn ôl gyda chyllid gan Gronfa Wella'r Fenter Nofio Am Ddim.

Cefndir

Roedd Adran Hamdden Cyngor Sir Gaerfyrddin eisiau cynyddu'r defnydd o lwybrau wedi'u marcio a chynyddu'r nifer yn defnyddio'r cynllun Nofio Am Ddim.

Camau Gweithredu

Sefydlwyd grŵp Cerdded a Nofio yng Nghanolfan Hamdden Rhydaman. Yn ystod y sesiwn wythnosol, mae'r grŵp yn cerdded ryw ddwy neu dair milltir o amgylch Rhydaman i ddechrau cyn mwynhau ryw awr o nofio.

Cymhwysodd y sesiwn Cerdded a Nofio yng Nghanolfan Hamdden Rhydaman am fuddsoddiad o £10,000 o Gronfa Wella 2006-2007.

Hybir y grŵp a'r llwybrau wedi'u marcio yn y ganolfan, ac mae'r pwll ar gael iddynt yn rhad ac am ddim.

Er mwyn cynorthwyo â'r agwedd gymdeithasol ar y grŵp, darparwyd te a choffi ar ddiwedd pob gweithgaredd.

Cyflawniadau

Mae rhwng 15 ac 20 o bobl yn mynychu'r sesiynau'n rheolaidd.

Mae'r grŵp yn gyfrifol am gynllunio'r teithiau cerdded a'r defnydd a wneir o'u hamser yn y pwll. Mae hyn, ynghyd â defnydd rhad ac am ddim o'r pwll, wedi gwneud y sesiwn yn gynaliadwy.

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Ceir elfen gymdeithas gref yn y grŵp ac maent i gyd yn cyfarfod am goffi wedi'r gweithgaredd. Meddai Olwen Davies, 66, o Dycroes, sy'n mynychu'r sesiwn yn rheolaidd:

Doeddwn i ddim yn gallu nofio cyn ymuno ond diolch i'r sesiynau am ddim yma, a llawer o gefnogaeth ac anogaeth, rwy'n gallu erbyn hyn ac mae wedi rhoi hwb mawr i'm hyder. Mae'r manteision i iechyd a lles, a'r manteision cymdeithasol a gynigir gan y sesiynau'n gwneud i mi ddod yn ôl wythnos ar ôl wythnos."

Mae'r sesiynau'n cynnig amgylchedd cefnogol ar gyfer dysgu sgiliau newydd, fel bod y cymryd rhan yn parhau.

Mae'r grŵp yng ngofal y sesiwn ac yn gallu ei addasu i weddu iddynt hwy, fel grŵp ac fel unigolion.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch â thîm rhanbarthol Chwaraeon Cymru yn Ne Orllewin Cymru:

Ffôn: 0845 045 0906

Rhagfyr 2009

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Mae mwy na 150 o bobl o bob cwr o Gaerdydd yn cymryd rhan yn awr ac mae'r rhaglen wedi creu swyddi ar gyfer 5 o ferched lleol hefyd.

Cefndir

Wedi rhaglen ddeg wythnos boblogaidd o ddosbarthiadau dawnsio Bollywood yng Nghaerdydd, golygai diffyg hyfforddwyr cymwys na ellid cynnal y dosbarthiadau'n rheolaidd mwyach, er bod galw mawr amdanynt.

Camau Gweithredu

Hyfforddodd y Cyngor wirfoddolwyr i fod yn hyfforddwyr ac yna fe'u cyflogodd i gyflwyno mewn canolfannau hamdden ledled y ddinas.

Recriwtiwyd hyfforddeion o'r rhwydweithiau a'r canolfannau cymunedol ledled Caerdydd.

Roedd yr hyfforddi yn cynnwys cwrs arweinwyr dawns safonol a hefyd cwrs Bollywood.

Yr her a'r atebion

Rhoddodd nifer o'r gwirfoddolwyr y gorau i'r cwrs hyfforddi ac nid oedd gan y rhai a oedd wedi'i gwblhau lawer o brofiad a gwybodaeth. Mae rhaglen cefnogi gwirfoddolwyr Cyngor Caerdydd wedi helpu i ddal gafael ar yr hyfforddwyr a'u datblygu.

Cyflawniadau

Mae pedwar hyfforddwr yn cael eu talu yn awr am gyflwyno dosbarthiadau dawnsio Bollywood yng Nghaerdydd. Mae hyfforddwr arall yn arwain dosbarthiadau ledled De Cymru.

Mewn dwy ganolfan hamdden, mae'r cyfranogwyr yn talu ffi fechan er mwyn talu costau'r hyfforddwyr. Cynhelir y dosbarthiadau mewn tair canolfan gymunedol hefyd. Mae dosbarthiadau dawnsio Bollywood wedi cael eu cynnal mewn ysgolion uwchradd lleol hefyd, drwy gyfrwng cynllun 5x60 Chwaraeon Cymru.

Mae'r dosbarthiadau wedi denu mwy na 150 o ferched o bob oedran a chefndir ethnig. Mae tua hanner y bobl sy'n cymryd rhan yn rheolaidd o darddiad Asiaidd neu Asiaidd Prydeinig, ac mae eraill yn dod o gymunedau amrywiol eraill.

Cred swyddog Cymunedau Egnïol Cyngor Caerdydd, Rajma Begum, bod y prosiect eisoes wedi rhagori ar y disgwyliadau:

"Mae'r prosiect hwn wedi bod yn gyflawniad gwych ac mae ar gyfer pawb yn y gymuned, nid dim ond y rhai o gefndiroedd DLlE. Mae'r diddordeb mawr ymhlith gwahanol gefndiroedd ethnig yn brawf o lwyddiant nodedig y cynllun hyd yma".

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Mae Cyngor Caerdydd yn ymroddedig i gynyddu cyfranogiad ac arweiniad ymhlith cymunedau ethnig lleiafrifol Caerdydd, ac i geisio deall eu cynulleidfa darged.

Drwy brofi'r gweithgaredd am ddeng wythnos roedd modd dod o hyd i'r problema, a rhoi sylw iddynt, cyn datblygu'r dosbarthiadau.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch â thîm rhanbarthol Chwaraeon Cymru yn Ne Ddwyrain Cymru:

Ffôn: 0845 045 0904

Gorffennaf 2009

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Mae cyfle i gannoedd o bobl ieuainc yn Nhorfaen chwarae badminton yn yr ysgol a'r tu allan iddi yn awr, diolch i bartneriaeth rhwng Chwaraeon Cymru, Undeb Badminton Cymru, ysgolion a swyddogion 5x60.

Cefndir

Er bod archwiliadau 5x60 wedi dangos bod galw mawr am fadminton yn ardal Torfaen - roedd 36% o'r disgyblion a arolygwyd yn Ysgol Gyfun Abersychan eisiau chwarae badminton - roedd y disgyblion yn cael eu troi o sesiynau'r ysgol, oherwydd diffyg gofod.

Camau Gweithredu

Cwblhaodd 16 disgybl o Ysgol Gyfun Abersychan gwrs arweinwyr badminton lefel 0 ac maent wedi bod yn cynorthwyo'r swyddog 5x60 a'r staff AG i gyflwyno sesiynau badminton.

Cyfwelwyd a chyflogwyd hyfforddwyr badminton ychwanegol.

Mae offer newydd wedi cael ei brynu er mwyn helpu i gynnal sesiynau'r ysgol.

Penodwyd swyddog datblygu o Undeb Badminton Cymru i weithio yn ardal Gwent a chefnogi datblygiad y llwybrau ymadael ar gyfer y diddordeb a ddatblygwyd drwy gyfrwng 5x60.

Cyflawniadau

Yn ystod tymor yr hydref a'r gwanwyn, 2008/9:

• cynhaliwyd cyfanswm o 116 o sesiynau badminton mewn dwy ysgol gyfun;
• cymerodd 261 o ddisgyblion ran yn y sesiynau, gyda 122 o'r disgyblion hyn yn cymryd rhan yn rheolaidd (pump gwaith neu fwy).
• mae 14 disgybl yn cymryd rhan mewn sesiynau hyfforddi lleol yn awr, a gynhelir mewn cyfleusterau hamdden lleol.

Mae'r hyfforddwr badminton sirol wedi datgan bod ei sgwad badminton "wedi cynyddu o 14 aelod i 27" o ganlyniad uniongyrchol i raglen badminton 5x60 yn yr awdurdod lleol.

Mae cystadleuaeth fadminton rhwng ysgolion yr awdurdod wedi cael ei sefydlu hefyd, yn cynnwys y saith ysgol uwchradd yn yr ardal.

Cymerodd 62 o ddisgyblion o flynyddoedd ysgol 10 ac 11 ran. Mynychodd hyfforddwyr badminton Cymru'r gystadleuaeth, gan gyfeirio'r disgyblion at eu clybiau lleol.

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Roedd defnyddio disgyblion cymwys i helpu gyda chyflwyno sesiynau'n cynnig gallu ychwanegol i fodloni'r galw.

Dangosodd y defnydd o sesiynau blasu fel rhan o amser y cwricwlwm beth oedd ar gael i'r disgyblion o ran cyfranogiad a chymwysterau. Cawsant effaith hynod gadarnhaol ar y cyfranogiad mewn badminton.

Cafwyd gwaith partneriaeth effeithiol gyda'r swyddogion 5x60, eu rheolwyr llinell, staff Chwaraeon Cymru a'r staff AG yn yr ysgolion, yn gweithio at yr un nod cytunedig i gyd. Drwy drafod yn barhaus yn ystod y prosiect roedd modd datrys problemau'n gyflym iawn.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch â thîm rhanbarthol Chwaraeon Cymru yn Ne Ddwyrain Cymru:

Ffôn: 0845 045 0904

Medi 2009

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon

Cefndir

Yn 2007, dangosodd ymgynghoriad 5x60 gyda'r disgyblion mai trampolinio oedd y gamp yr oedd y galw uchaf amdani mewn pedair ysgol uwchradd ym Merthyr Tudful. Fodd bynnag, roedd diffyg offer addas a diffyg clybiau yn yr ardal yn golygu bod raid i'r swyddogion 5x60, tîm datblygu chwaraeon yr awdurdod lleol a'r corff rheoli gydweithio'n agos er mwyn datblygu ateb i ddiwallu anghenion lleol.

Camau Gweithredu

Gan nad oedd unrhyw glybiau yn yr ardal, gwahoddodd y swyddog 5x60 hyfforddwr o glwb trampolinio yn yr awdurdod cyfagos i gynnal sesiwn blasu mewn un ysgol oedd ag offer priodol. Fodd bynnag, canfu'r hyfforddwr nad oedd y trampolîn yn addas ar gyfer grŵp mawr.

Felly cysylltwyd â Phennaeth Trampolinio APCC a threfnwyd dau drip i'r disgyblion i sesiwn blasu gydag offer a hyfforddiant o safon uchel. Mynychodd 40 o ddisgyblion bob sesiwn.

Roedd y diddordeb a grëwyd gan y sesiynau hyn yn creu problem, oherwydd nid oedd unrhyw lwybrau cynnydd ar gael i'r disgyblion allu cymryd rhan yn lleol.

Pan gyflwynwyd Cytundebau Partneriaeth yr Awdurdodau Lleol (CPALlau), cododd cyfle am bartneriaeth a chyllid i roi sylw i'r galw ac i sefydlu clwb newydd.

Y dasg gyntaf oedd gweithio â Gymnasteg Cymru er mwyn cael hyd i hyfforddwr cymwys addas oedd yn fodlon gweithredu fel prif hyfforddwr y clwb. Daeth unigolyn brwd i'r adwy a bu Gymnasteg Cymru'n cynorthwyo er mwyn iddi allu ennill dyfarniad Lefel 2 a sefydlu sesiynau newydd. Cafwyd hyd i bump unigolyn cefnogol a oedd yn fodlon cwblhau cyrsiau fel bod modd iddynt gynorthwyo yn y clwb.

Yn olaf, cafwyd offer a threfnwyd sesiynau yng Nghanolfan Hamdden Merthyr Tudful.

Cyflawniadau

Cafodd prif hyfforddwr ei dewis ac enillodd ddyfarniad Lefel 2.

Cymhwysodd pump unigolyn fel cynorthwywyr Lefel 0.

Mae dau o'r rhain yn hyfforddwyr cynorthwyol ar Lefel 1 bellach ac mae hyfforddwr Lefel 1 arall o glwb cyfagos yn helpu.

Cynhelir chwe sesiwn bob penwythnos ar gyfer ieuenctid 8-16 oed ac ers mis Ionawr 2010, mae 84 o ddisgyblion wedi cofrestru.

Ychwanegwyd dau sesiwn yn ddiweddar ar gyfer plant 6-7 oed (mae 18 o blant wedi'u cofrestru ar hyn o bryd) a bwriedir cynnal dau sesiwn wythnosol i oedolion.

Pam fod y prosiect wedi gweithio?

Canfu'r broses ymgynghori gychwynnol alw ledled yr awdurdod lleol. Gyda swyddogion 5x60, y tîm Datblygu Chwaraeon, y Corff Rheoli a'r Ganolfan Hamdden i gyd yn cydweithio, gellid datblygu cyfleoedd cynaliadwy i gymryd rhan.

Beth nesaf?

Bwriedir ychwanegu dau sesiwn pellach ar gyfer aelodau mwy medrus. Mae ymgynghori pellach gyda disgyblion mewn ysgolion cynradd wedi dangos diddordeb parhaus mewn trampolinio, gan awgrymu y bydd llif cyson o gyfranogwyr yn mynychu'r clwb. Yr amcan yn ystod y chwe mis nesaf yw i'r clwb ddod yn aelod llawn o'r corff rheoli.

Mai 2010

Lawrlwythwch yr astudiaeth achos hon